اسب نژاد دانمارک (Danish Horses)

اسب، این حیوان نجیب متشکل از نژادهای مختلفی است که در سراسر جهان پراکنده‌شده‌اند. این فراوانی حاصل آمیختگی اسب‌ها توسط انسان و یا انتخاب طبیعی است. نژاد اسب بسته به خلق‌وخوی این حیوان، شامل سه دسته مهم است: اسب‌های سرزنده یا پرحرارت، اسب خونسرد مانند اسب‌های بارکشی یا اسبچه و یا پونی که برای کار سنگین و سرعت کم مناسب هستند؛ اسب‌های خونگرم که از ترکیب دو نژاد دیگر به‌دست‌آمده‌اند و برای سوارکاری با هدف ویژه آموزش می‌بینند و در اروپا معمول هستند. امروزه بیش از 300 گونه اسب در جهان وجود دارد که هرکدام برای هدف ویژه‌ای پرورش می‌یابند. در این مطلب سعی داریم در مورد اسب نژاد دانمارک صحبت کنیم.

تاریخچه

امروزه کشورهای کوچکی در اروپا چون چک و اسلواکی، بلژیک از اسب‌های شگفت‌انگیزی بهره می‌برند و کشور دانمارک نیز از این قاعده مستثنی نیست. شاید بسیاری از افراد، کشور دانمارک را به دلیل زادگاه هانس کریستین اندرسن یا به دلیل شرکت تجاری لگو بشناسند، اما دانمارک محدود به این دو مورد نیست و غذا، فرهنگ، مکان‌های تاریخی متعدد و البته اسب‌های این کشور نیز زبانزد خاص و عام است.

چه خریدار باشید، چه فروشنده
واسط‌کالا باعث می‌شه یک خرید و فروش لذت‌بخش را تجربه کنید.

کشور دانمارک سابقه طولانی در پرورش اسب دارد. اولین مرکز پرورش اسب دانمارکی‌ها در قرن چهاردهم تأسیس شد. دانمارک هفت نژاد اسب بومی دارد که عبارت‌اند از: نژاد پونی دانمارکی (Danish Sport Pony)، نژاد دنیش وارم بلاد یا خونگرم دانمارکی، نژاد پونی‌های فارو، نژاد فریدریکس بورگ، نژاد ژوتلند، نژاد ناب استراپر و نژاد شلزویگ. امروزه همگی این نژادها زنده و سرحال هستند. در ادامه قصد داریم هر یک از این نژادها را به‌طور جداگانه مورد تجزیه‌وتحلیل قرار دهیم و خصوصیات جسمانی، رفتاری هریک را تشریح کنیم.

تفاوت پونی با اسبچه

قبل از اینکه به پونی یا اسبچه دانمارکی بپردازیم بهتر است تفاوت پونی یا اسبچه را با اسب بدانیم. ازنظر ریشه، اسبچه و اسب‌های معمولی هر دو از خانواده اسبیان‌ هستند. تفاوت اصلی میان آن دو در بلندی قد آن‌ها است این تفاوت به‌ویژه هنگام شرکت در مسابقه موردتوجه قرار می‌گیرد. استاندارد سنتی برای بلندی یک اسب یا اسبچه در هنگام بزرگ‌سالی، ۱۴٫۲ وجب (۱۴۷ سانتیمتر) است. اگر قد حیوان برابر با ۱۴٫۲ وجب یا بیشتر بود حیوان، اسب خوانده می‌شود اما اگر قدش کوتاه‌تر بود، اسبچه دانسته می‌شد.پ

پونی
اسب پونی

بلندی تنها معیار سنجش اسبچه از اسب نیست. دفترهای ثبت نژاد اسب گاهی اسب‌هایی دارند که قدشان از معیار ۱۴٫۲ وجب بیشتر یا کمتر است آن‌ها می‌گویند نه به قد، بلکه به پدر و مادر حیوان باید نگاه کرد و از روی آن نژادش را ثبت کرد. اسبچه‌ها معمولاً، یال، دُم و درمجموع پوشش ضخیم‌تری دارند. همچنین به نسبت پاهایی کوتاه‌تر، قوس شکم پهن‌تر، استخوان‌های سنگین‌تر، گردن کلفت‌تر و کله‌ای کوتاه با پیشانی پهن دارند. این جانور از اسب آرام‌تر است و درعین‌حال از هوش خوبی برخوردار است که گاهی از آن برای همکاری با انسان بهره می‌برد. اندام کوچک تنها نشانه این حیوان نیست برای نمونه اسبچه شتلند که به‌طور متوسط ۱۰ وجب یا ۱۰۲ سانتیمتر است هم یک اسبچه دانسته می‌شود.

پونی یا اسبچه دانمارکی (Danish Sport Pony)

این پونی سواری دانمارکی از پونی کنمارا (Connemaras)، اسب‌های پونی نیوفارست، پونی های ولیزی و اسب‌های عربی شکل‌گرفته است. انجمن پرورش برای اولین بار در سال 1976 تشکیل شد و از آن زمان این پونی‌ها پرورش یافتند. به‌هیچ‌عنوان این پونی‌های دانمارکی بلندتر از 2/14.21 وجب (58.25 اینچ،148 سانتی‌متر) نیستند و با توجه به قد به سه دسته متمایز تقسیم می‌شوند: پونی‌هایی به میزان 14.2 وجب، پونی‌هایی به میزان 13.2 وجب (54 اینچ، 137 سانتی‌متر)، پونی‌هایی به میزان 12.2 وجب (50 اینچ،127 سانتی‌متر).

پونی ایده آل اندام‌هایی عضلانی دارد که این قابلیت باعث شده است که این پونی‌های دانمارکی از چابکی و سرعت فوق‌العاده‌ای بهره ببرند. بعلاوه این پونی‌های دانمارکی از سر و گردنی متناسب با بدن و جدوگاه برجسته برخوردار هستند. پشت این پونی‌ها همانند ران‌هایشان عضلانی است. درگذشته آن‌ها خاکستری بودند، اما آمیزش سبب پیدایش رنگ‌هایی چون کهر (سرخ مایل به قرمز)، شاه‌بلوطی و مشکی در این اسب‌ها شده است. این پونی‌های دانمارکی عمدتاً برای استفاده کودکان پرورش داده می‌شوند چراکه خلقی آرام و مطیع دارند و برای کت سوارکاری ایده آل هستند.

نژاد دنیش وارم بلاد یا خونگرم دانمارکی (Danish Warmblood)

اسب دنیش وارم بلاد (خونگرم دانمارکی) یکی از اسب‌های دانمارک مخصوص ورزش‌های سوارکاری مدرن، به‌خصوص رشته‌های نمایش سوارکاری، نمایش پرش و مسابقات سه‌روزه است. دانمارکی‌ها سابقه طولانی به‌عنوان پرورش‌دهندگان اسب‌دارند. اولین مرکز پرورش اسب آن‌ها در قرن چهاردهم تأسیس شد. هرچند بازار اسب در آن زمان تغییرات فراوانی داشت، ولی بسیاری از کشورها دریافتند که نژادهای بومی و خویشاوندان آن‌ها یعنی اسپاتد ناب استراب (اسب‌های سیرک) دیگر به‌عنوان اسب‌های مسابقه‌ای واجد شرایط لازم نیستند. برای جبران این نقص، برنامه‌ی پرورشی در سال 1962 میلادی پایه گذای شد تا نوع جدیدی از اسب سوارکاری دانمارکی تولید شود. برای این کار نریان های انتخابی که عمدتاً از نژادهای سوئدی، هانورین، هلشتاین و لهستانی بودند با مادیان‌های محلی آمیزش داده شد تا خصوصیات اسب‌ها را بهبود ببخشند.

وارم بلاد
اسب نژاد وارم بلاد

اسبی سر زنده و شجاع

معیارهای دقیقی برای انتخاب نریان و مادیان استفاده شد تا تضمین کند که فقط بهترین‌ها حق ورود به دفتر انساب را دارند. برنامه‌ی آمیزش موفقیت‌آمیز بود و اسب حاصل، اسبی ممتاز، متناسب و دارای گام‌های عالی بود. این اسب شجاعت را با خلق‌وخوی خوب ترکیب کرده و نمایش سوارکاری جذابی اجرا می‌کند. دنیش وارم بلاد در اواسط قرن بیستم از آمیزش مادیان فریدریکس بورگ (Fredriksborg) دانمارکی با نریان‌های برتر اروپا (تروبرد، انجلو-نرمان و تراکهنر) شکل گرفت.

دنیش وارم بلادها بین 15.3 تا 17 وجب (63 تا 68 اینچ، 160 تا 173 سانتی‌متر) هستند و به‌طورکلی همانند تروبردها از قدرت زیاد و جسمی نیرومند و به‌ویژه پاهای خوب بهره می‌برند. این اسب‌ها عموماً تک‌رنگ هستند و به دلیل انتخاب نریان مناسب، خلق‌وخویی منحصربه‌فرد دارند. اسب‌های دنیش وارم بلاد سرزنده و شجاع هستند، گرچه هنوز نژاد جوانی است اما در درساژ و مسابقات پرش‌بااسب نامی برای خود دست‌وپا کرده است. این اسب‌ها همچنین در ورزش‌های میدانی و صحرایی نیز از سایر اسب‌ها برترند و برخی نیز به‌عنوان اسب‌های پرشی مورداستفاده قرار می‌گیرند.

پونی های فارو (Faroe ponies)

این نژاد کوچک، گرچه به‌طورقطع از قد و قامت پونی‌ها برخوردار است اما به دلیل قدرتی که دارد در سرزمین بومی خود در زمره اسب‌ها قرار می‌گیرد. پونی‌های فارو از قرن‌ها پیش وجود داشته‌اند و از دهه 1600 برای حمل یا کشیدن بارهای سنگین در مزارع مورداستفاده قرار می‌گرفتند. بین سال‌های 1850 تا 1920 به‌عنوان اسب‌های معدنی (pit pony) از این اسب‌ها استفاده می‌شده است. شواهد حاکی از آن است که پونی فارو صدها سال در جزایر فارو بوده‌اند. در سال 1880 بیش از 800 حیوان در جزایر فارو ثبت‌شده بود و در دهه 1960 این جمعیت به پنج‌تا شش اسب کاهش یافت.

یکی از دلایل این کاهش، صادرات گسترده اسب بین سال‌های 1850 تا 1920 جهت استفاده در معادن انگلستان بود. در سال 1978 تلاش‌هایی در جهت احیای این پونی‌های فارو توسط هانسن (Leivur T. Hansen) صورت گرفت. سرانجام این تلاش‌ها به بار نشست و امروزه جمعیت پونی‌های فارو به 70 رأس اسب رسیده است که به لحاظ ژنتیکی خالص هستند و هدف حفظ و توسعه بیشتر این نژاد است. این پونی‌ها بین 11.1 و 12.1 وجب (45 تا 49 اینچ،144 تا 124 سانتی‌متر) هستند. یک پونی بالغ معمولاً بین 250 تا 300 کیلوگرم وزن دارد و عمدتاً به رنگ‌های شاه‌بلوطی، قهوه‌ای، مشکی یا خال‌خالی هستند. پونی‌های فارو پونی‌هایی قوی و قدرتمند هستند و به معنای واقعی کلمه خونگرم هستند و عمدتاً کودکان از آن‌ها بهره می‌برند.

پونی فارو
اسب نژاد پونی فارو

اسب فریدریکس بورگ (Frederiksborg)

فریدریکس بورگ قدیمی‌ترین اسب نژاد دانمارک است که امروزه کمیاب شده است. مرکز پرورش اسب فردریکس بورگ (Frederiksborg) توسط کینگ فردریک دوم در سال 1560 میلادی یعنی پس از فردریکس بورگ تأسیس شد که وی به‌عنوان پرورش‌دهنده‌ی اسب‌های ممتاز برای درباریان اروپایی مشهور بود. اسب فریدریکس از اسب‌های نئاپولیتان (Neapolitan) و اسب ایبری (Iberian)، نور فلک رود ستر (Norfolk Roadster) و عرب شکل‌گرفته است. اسب فریدریکس بورگ آن‌چنان محبوب بود که به نواحی متعددی صادر شد و برای بهبود نژادهای دیگر از خون گرم‌های سنگین گرفته تا لیپیزان استفاده می‌شد.

فریدریکس بورگ در قرن بیستم روند نزولی به خود گرفت و سرانجام در سال 1871 میلادی این نژاد در معرض انقراض قرار گرفت ولی خوشبختانه از بین نرفت. تلاش‌هایی در سال 1939 برای احیای مجدد این نژاد با افزودن اسب‌های فریزین، اولدنبورگ، تروبردها و عرب صورت گرفت. فریدریکس بورگ به لحاظ کیفی پیشرو زمان خود بود و طی سالیان متمادی، با داشتن بدنی قدرتمند و قوی بدون تغییر باقی‌مانده است.

برخی ویژگی‌های این نژاد

این اسب‌ها عموماً به رنگ‌های شاه‌بلوطی، کهر (سرخ مایل به قرمز)، کرند (موهای زرد و طلایی) و خاکستری هستند. این اسب‌ها ارام، متین و مطیع هستند و در مسابقات درساژ به رقابت می‌پردازند. امروزه از این اسب در دانمارک تنها برای تولیدمثل استفاده می‌شود و باوجود نژادهای جدیدی مانند اسب دنیش وارم بلاد که از نریان لهستانی، آلمانی و سوئدی با مادیان فردریکس بورگ به وجود آمده دیگر به‌عنوان اسب مسابقه مورداستفاده قرار نمی‌گیرد. اسب‌های فریدریکس بورگ اسب‌هایی هستن که از بلوغ زودرس و عمری طولانی برخوردار هستند و به لحاظ تولیدمثلی و جسمی در سنین پیری خود سالم به نظر می‌رسند. مهم‌ترین مسئله‌ای که در رابطه با سلامتی اسب‌های فریدریکس بورگ وجود دارد خویش جفتی به دلیل خزانه‌ی ژنی محدود است.

نژاد ژوتلند (Jutland)

ژوتلند یک اسب بارکش سنگین است که به‌منظور کار در کشاورزی مورداستفاده قرار می‌گرفته است. همچنین از آن‌ها به‌عنوان اسب‌های جنگی یادشده است که حتی مهاجمان وایکینگ در تهاجم خود به انگلیس از اسبی مشابه ژوتلند (Jutland) بهره می‌بردند. منشأ اسب ژوتلند احتمالاً کلیولند بی و یورک شایر کوچ است. ژوتلند امروزی حدود سال 1850 از آمیزش با چند اسب بارکش دیگر شکل گرفت. این اسب‌ها اسب‌هایی فربه و عضلانی و فوق‌العاده قوی هستند و بین 15 و 16.1 وجب (60 و 65 اینچ،152 و 165 سانتی‌متر) هستند. وزن ژوتلندها بین 1430 و 1760 پوند (650 و 800 کیلوگرم) است. نمیرخ صورت ژوتلندها گود است، گردنی کوتاه و قوس‌دار دارند. سینه ژوتلندها پهن می‌باشد و به‌طورکلی این نژاد ازجمله نژادهای عضلانی است.

اسب نژاد دانمارک
اسب نژاد ژوتلند

برخی از ویژگی‌های دیگری ژوتلندها

رنگ ژوتلندها معمولاً شاه‌بلوطی، کهر (سرخ مایل به قرمز)، خاکستری، مشکی و قزل (سرخ تیره) است. در اوایل دهه 1900 بیشتر ژوتلندها کهر (سرخ مایل به قرمز) یا مشکی بودند اما اکنون این رنگ‌ها کمتر دیده می‌شوند. اکنون شاه‌بلوطی رنگ ملی اسب‌ها محسوب می‌شود. همانند اکثر اسب‌های سنگین، ژوتلند خلق‌وخویی آرام دارد و درعین‌حال بسیار پرانرژی است. امروزه از ژوتلندها بیشتر برای نمایش استفاده می‌شود هرچند هنوز هم برخی از آن‌ها در مزراع به کار گرفته می‌شوند و شرکت آبجوسازی کارلزبرگ دانمارک از سال 1928 از این نژاد برای کشیدن گاری‌های خود استفاده می‌کند.

ژوتلندها به‌غیراز پهن‌شدگی قسمت پایین اندام‌های حرکتی، شباهت زیادی به نژاد انگلیسی سافوک پانج دارند چراکه ژوتلند امروزی تحت تأثیر نژاد سافوک از طریق نریان انگلیسی اوپینهیم آل ایکس تو (اسبی که در دانمارک در طول دهه‌ی 1860 میلادی مرکز پرورش اسب را متعبر کرد) است.

ناب استراپر

یکی دیگر ازنژاد اسب‌های دانمارک می‌توان به ناب استراپر اشاره کرد. این نژاد محبوب و چشم‌نواز در سال 1812 شکل گرفت هنگامی‌که یک مادیان با نشان‌های گربه‌سانان با یک سیلمی تک‌رنگ آمیزش داده شد. حاصل آمیزش اسبی خال‌خالی بود و از مادیان و کره‌هایش برای تولید اسب‌هایی مشابه استفاده شد. ناب استراپرها معمولاً بین 15.2 و 16 وجب (62 تا 64 اینچ،157 تا 163 سانتی‌متر) هستند؛ اما ناب استراپرهای پونی نیز وجود دارند. ناب استراپرها بسته به پرورش اسب‌هایی خونگرم یا باروک هستند و زیبا و لطیف هستند.

الگوی رنگ ناب استراپرها از یک ناب استراپر به ناب استراپر دیگر متفاوت است: بیشتر آن‌ها خال‌خالی هستند و برخی نیز تک‌رنگ هستند. از ناب استراپرها معمولاً برای سواری و همچنین درساژ و رقابت‌های پرش‌ با اسب استفاده می‌شود اما برخی از آن‌ها به دلیل رنگ‌های چشم‌نوازی که دارند به‌عنوان اسب‌های کالسکه یا سیرک نیز مورداستفاده قرار می‌گیرند. امروزه این اسب‌ها علاوه بر دانمارک در ایالات‌متحده آمریکا نیز پرورش داده می‌شوند.

نژاد شلزویگ (SCHLESWIG)

اسب نژاد شلزویگ یک اسب قوی‌بنیه است که متعلق به شمالی‌ترین ناحیه کشور آلمان یعنی شلزویگ هلشتاین در مرز کشور دانمارک است. این ناحیه درگذشته بخشی از کشور دانمارک بوده و درنتیجه شباهت زیاد این اسب به اسب نژاد دانمارک تعجب‌آور نیست چراکه خویشاوندی نزدیکی با آن نژاد دارد. این اسب بارکش با اندازه متوسط حدود سال 1860 هنگامی‌که یک سیلمی وارداتی سافوک پانچ (Suffolk Punch) وارد شبه‌جزیره یوتلند شد، شکل گرفت. همانند بسیاری از اسب‌های بارکش، شلزویگ در ابتدا برای کارهای کشاورزی و کشیدن واگن‌ها استفاده می‌شد.

اسب نژاد دانمارک
اسب نژاد شلزوییک

گرچه در دروان اوج در سال 1910، حدود 12000 شلزویگ وجود داشت اما حالا از آن به‌عنوان نژادی یاد می‌شود که در معرض خطر است که تنها بین 200 و 250 رأس از آن وجود دارد. شلزویگ معمولاً بین 15.1 و 16 وجب (154 تا 162 سانتی‌متر)‌ است. سیلمی های نژاد شلزویگ به‌طور میانگین 2 سانتی‌متر بلندتر از مادیان‌های این نژاد هستند. اسب شلزویگ بدنی کشیده و قدرتمندی دارد و اندام‌هایش قوی است. سر شلزویگ ها کوچک، چشمانشان نافذ و پیشانی آن‌ها پهن و از شانه‌های قوی برخوردار هستند. این اسب‌ها عموماً شاه‌بلوطی هستند، گرچه در رنگ‌های خاکستری و تیره نیز دیده می‌شوند و خلق‌وخویی آرام و مطیع دارند. امروزه هنوز هم از شلزویگ ها در جنگلداری، کشاورزی و کشیدن واگن استفاده می‌شود.

مطالب مرتبط:

برگرفته از:

horsesandfoals.com

en.wikipedia.org

نظرات
تا کنون نظری ثبت نشده است.
ثبت نظر